La Nova Dreso de la Kingo

verkita de Anderson    tradukita de HeYafu

En la granda urbo, en kiu hi lojin, esin tre gaya; ciu tage  multa fremdanos venadin tie . Un tage venin anke bi trompantos, kiu dirin, ke lu esan teksistos ay teksan la most bela tolo, kio nur lu povan  prezenti; ke ne sole la kromos ay desegnos de tiu ci tolo esan eksterordinare bela, sed la dresos, kio oni preparan el tiu ci tolo, havan la mirinda eco, ke al ciu, kiu ne fitan por sia ofico or esan tro fola, ju restan nevidebla. 

-- Tio ci esan ja gudega dresos! pensin la kingo; havante tia surtuto, mi ja povuz koni, kiu en mia regno ne fitan por la ofico, kiu hi havan; mi povuz distingi la saja de la fola! Yes, la tolo devan tuy esi teksita por mi! Ay hi donin al la amba trompantos biga sumo da monio antawe, por ke lu ekuz sia worko. Lu starizin bi teksilos, farin mienos kvaz lu workan, sed havin nio sur la teksilos. Tamen en la postulos lu esin tre fervora ay postuladin la most delika silko ay la most guda goldo. Tio ci lu putadin en sia propra poketos ay workadin super la disfula teksilos, ay even til profunda nokto.

-- Mi voluz koni, kiom de la tolo lu yam teksin! ekpensin la kingo, sed kaptin him kelka timo ye la penso, ke tiu, kiu esan fola or ne gude fitan por sia ofico, ne povan vidi la tolo. Hi esin kwankam konvinsita, ke hi ne devan timi, tamen hi preferin antawe sendi alia persono, por vidi, kiel la afero staran. Ciu humos en la tuta urbo konin, kia mirinda forto la tolo havan, ay ciu kum senpaxenso yam volin vidi, kiel fola lia neyboro esan. -- Mi sendon al la teksistos mia disyuna honesta ministro! pensin la kingo, hi la most gude vidon, kiel la tolo elrigardan, car hi esan saja humo  ay niu esan mor gude fitan por sia ofico ol hi!

Tiel la disyuna bonkora ministro enirin en la salono, en kiu la amba trompantos sidin antaw la disfula teksilos ay workin. Mia godo, helpez al mi! ekpensin la disyuna ministro, larje disfermante la okulos, mi povan vidi nio!  Sed hi  ne eldirin tio ci. La amba trompantos petin hi alveni mor prokse ay askin, cu ji ne esan bela desegno ay belega kromos. Ce tio ci hu montrin la disfula teksilo, ay la disfelica ministro usin ciu fortos por disfermi gude la okulos, sed hi povin vidi nio , car nio esin. — Mia Godo! hi pensin, cu mi esan fola? tio ci mi niam supozin ay  niu devan koni tio ci! Cu mi ne fitan por mia ofico? Ne, niel mi povan rakonti, ke mi ne vidan la teksaco!

-- Nu, yi ja diran nio !" rimarkin un el la teksantos. -- Ho, ji esan gudega, tre carma!" dirin la disyuna ministro ay rigardin tra sia okulvitros. Tio ci desegno ay tio ci kromos! Yes, mi raporton al la kingo, ke ji tre apelan al mi ! -- Tre agrable al mu! dirin la amba teksistos ay nomin la kromos ay komprenizin la neordinara desegno. La disyuna ministro atente awdin, por povi diri tio sama, kiam hi revenon al la kingo; ay tiel hi anke farin.

Nun la trompantos postulin mor monio, mor silko ay goldo, kio lu ciam ankore nidin por la teksaco. Lu putin cio en sia propra poketo, en la teksilo ne venin even un fadeno, sed lu, kiel antawe, duradin worki super la disfula teksilos. La kingo balde denove sendin alia bonkora oficisto, por revidi, kiel iran la teksado ay cu la tolo balde eson preta. Esin kum hi tiel same, kiel kum la ministro, hi rigardadin ay rigardadin, sed car apuds la disfula teksilo nio esin, tial hi anke  povin vidi nio. -- Ne vere, ji esan bela peco da tolo? dirin la trompantos ay montrin ay klarizin la bela desegno, kio tute ne egzistin. -- Fola mi ja ne esan! pensin la mistulo, tial sekwe mi ne fitan por mia guda ofico. Tio ci esan stranga, sed minime oni ne devan lasi rimarki tio ci! Tiel hi lodin la tolo, kio hi ne vidin, ay certizin lu pri sia joyo pro la bela kromos ay la gudega desegno. Yes, ji esan rava! hi dirin al la kingo. 

Ciu humos en la urbo parlin nur pri la belega tolo. Nun la kingo self volin  vidi ji, dum ji esan ankore sur la teksilos. Kum tuta amaso da selektita humos, inter kiu trovin anke la amba disyuna honesta oficistos, kiu esin tie antawe, hi irin al la ruza trompantos, kiu nun teksin per tuta fortos, sed sen fadenos. -- Nu, cu tio ci ne esan efektive belega? dirin amba honesta oficistos. Yia Majesto nur admirez, kia desegno, kia kromos! ay ce tio ci lu montrin sur la disfula teksilo, car lu pensin, ke la alia kredeble vidan la tolo. -- Kio  esan tio ci! pensin la kingo, mi ja  vidan nio! Tio ci esan ja terora! Cu mi esan fola? Cu mi ne fitan kiel kingo? tio ci esuz la most terora, kio povuz okazi al mi. Ho, ji esan tre bela, dirin tiam la kingo lawde, ji havan mia most alta aprobo! Ay hi balansin kontente la hedo ay observadin la disfula teksilo; hi ne volin konfesi, ke hi  vidan nio. La tuta sekwantaro, kiu hi havin kum si, rigardadin ay rigardadin, sed nio rimarkin mor, ol ciu alia; tamen lu ciam ripetadin pos la kingo : ho, ji ja esan tre bela! Ay lu konsilin al hi porti tio ci belega dresos el tio ci belega materialo la unu foyo ce la solena irado, kiu esin atendata. Rava, belega, mirinda! ripetadin ciu un pos la alia ay ciu esin tre joya. La kingo donin al la amba trompantos kavala kruco ay la titolo de sekreta teksistos de la kortego. 

La tuta nokto antaw la tago de la parado la trompantos pasizin disdorme ay ekbrulizin mor ol dek-siks kandlos. Ciu povin vidi, kiel okupita lu esin ye la pretizo de la nova dresos de la kingo. Lu farin mieno, kwaz lu prenan la tolo de la teksilos, trancadin per biga tondilos en la aero, kudradin per kudrilos sen fadenos ay fine dirin : " nun la dresos esan preta!"  La kingo selfe venin al lu kum sia most eminenta korteganos, ay amba trompantos levin un mano ep, kwaz lu tenuz io, ay dirin: "Videz, yen esan la trozo! yen esan la surtuto! yen la mantelo! ko tiel plu. Ji esan tiel dispeza, kiel araneaco! oni povuz pensi, ke oni portan nio sur la korpo, sed tio ci esan ja la most grava eco!" -- Yes! dirin ciu korteganos, sed povin vidi nio, car nio esin. -- Yia  Majesto, nun bonvolez disdresi yia most altlevela dresos, dirin la trompantos, ay mu  tie ci dreson la nova al Yia  Majesto antaw la speglo . La kingo disdresin sia dresos, ay la trompantos farin, kwaz lu dresan al hi ciu peco de la nova dresos, kio kwaz esin pretizita; ay lu prenin hi per la kokso ay farin kwaz lu alligan io -- tio ci devin esi la pulaco de la dreso -- ay la kingo turnadin ay returnadin si antaw la spegelo. -- Kiel belege ju elrigardan! kiel bonege ju sidan! ciu kriin. Kia desegno, kia kromos! ji esan dreso de granda indo! -- Sur la strato oni staran kum la kanopo, kiu oni porton super Yia Majesto en la parada irado! raportin la cefa ceremonestro. -- Nu, mi esan en ordo! dirin la kingo. Cu ji ne gude sidan? Ay ankore un foye hi turnin si antaw la spegelo, car hi volin montri, ke hi kwaz gude observan sia ornamo. La cambelanos, kiu devin porti la pulaco de la dreso, eltirin sia manos al la planko, kwaz lu levan la pulaco. Lu irin ay tenin la manos eltirite en la aero; lu ne devin lasi rimarki, ke lu  vidan nio. 

Tiel la kingo irin en parada marco sub la belega kanopo, ay ciu humos sur la stratos ay en la fenestros kriin: "Ho, celo, kiel senkompara esan la nova dresos de la kingo! Kia belega pulaco hi havan al la surtuto! kiel bonege cio sidan! "  Niu volin lasi rimarki, ke li  vidan nio, car alie li ja ne fituz por sia ofico or esuz terore fola. Nia el la dresos de la kingo til nun havin tia sukceso.

 -- Sed hi ja esan tute ne dresita! sudene ekkriin un eta infano. -- Ho celo, awdez la voco de la senkulpeco! dirin la patro; ay un al la alia murmurin, kio la infano dirin. -- Hi esan tute ne dresita; tie staran eta infano, kiu diran, ke hi tute ne esan dresita! Hi ja tute ne esan dresita! kriin fine la tuta peplo. Tio ci pikin la kingo, car al hi yam self simin, ke la peplo esan prava; sed hi pensin : nun nio helpon, oni devan nur kuraje resti ce sia opinio! Hi kepin ankore mor fiera, ay la cambelanos irin ay portin la pulaco, kio tute ne egzistin.

皇帝的新装

　　许多年以前有一位皇帝，他非常喜欢穿好看的新衣服，他为了要穿得漂亮，把所有的钱都花到衣服上去了，他一点也不关心他的军队，也不喜欢去看戏，除非是为了炫耀一下新衣服，他也不喜欢乘着马车逛公园，他每天每个钟头要换一套新衣服。
　　人们提到皇帝时总是说："皇上在会议室里。"
　　但是人们一提到他时，总是说："皇上在更衣室里。"
　　在他住的那个大城市里生活很轻松，很愉快。每天有许多外国人到来。有一天来了两个骗子。他们说他们是织工。他们说能织出谁也想象不到的最美丽的布。这种布的色彩和图案不仅是非常好看，而且用它缝出来的衣服还有一种奇异的作用，那就是凡是不称职的人或者愚蠢的人，都看不见这衣服。
　　"那正是我最喜欢的衣服！"皇帝心里想："我穿了这样的衣服，就可以看出我的王国里哪些人不称职；我就可以辨别出哪些人是聪明人，哪些人是傻子。是的，我要叫他们马上织出这样的布来！"
　　他付了许多现款给这两个骗子，叫他们马上开始工作。
　　骗子摆出两架织机来，装做是在工作的样子，可是织机上什么东西也没有。他们接二连三地请求皇帝发一些最好的生丝和金子给他们，他们把这些东西都装进自己的腰包，却假装在那两架空空的织机上忙碌地工作，一直忙到深夜。
　　"我很想知道他们织布究竟织得怎样了，"皇帝想。
　　不过，他立刻就想起了愚蠢的人或不称职的人是看不见这布的。他心里的确感到有些不大自在。他相信他自己是用不着害怕的。虽然如此，他还是觉得先派一个人去看看比较妥当。全城的人都听说过这种布料有一种奇异的力量，所以大家都很想趁这机会来测验一下，看看他们的邻人究竟有多笨，有多傻。
　　"我要派诚实的老部长到织工那儿去看看，"皇帝想："只有他能看出这布料是个什么样子，因为他这个人很有头脑，而且谁也不像他那样称职。"
　　因此这位善良的老部长就到那两个骗子的工作地点去。他们正在空空的织机上忙忙碌碌地工作着。
　　"这是怎么一回事儿？"老部长想，把眼睛睁得有碗口那么大。
　　"我什么东西也没有看见！"但是他不敢把这句话说出来。
　　那两个**请求他走近一点，同时问他布的花纹是不是很美丽，色彩是不是很漂亮。他们指着那两架空空的织机。
　　这位可怜的老大臣的眼睛越睁越大，他戴着眼镜仔细地看，可是他还是看不见什么东西，因为的确没有什么东西可看。
　　"我的老天爷！"他想，"难道我是一个愚蠢的人吗？我从来没有怀疑过我自己。我决不能让人知道这件事。难道我不称职吗？不行！我决不能让人知道我看不见布料。"
　　"哎，您一点意见也没有吗？"一个骗子问。
　　"啊，美极了！真是美妙极了！"老大臣说： "多么美的花纹！多么美的色彩！是的，我将要呈报皇上说我对于这布感到非常满意。"
　　"嗯，我们听到您的话真高兴，"两个织工一起说。他们把这些稀有的色彩和花纹描述了一番，还加上些名词儿。这位老大臣注意地听着，以便回到皇帝那里去时，可以照样背得出来。事实上他也就这样办了。
　　这两个骗子又要了很多的钱，更多的丝和金子，他们说这是为了织布的需要。他们把这些东西全装进腰包里，连一根线也没有放到织机上去。不过他们还是继续在空空的机架上工作。
　　过了不久，皇帝派了另一位诚实的官员去看看，布是不是很快就可以织好。他的运气并不比头一位大臣的好：他看了又看，但是那两架空空的织机上什么也没有，他什么东西也看不出来。
　　"您看这段布美不美？"两个骗子问。
　　"我并不愚蠢！"这位官员想。"这大概是因为我不配担当现在这样好的官职吧？这也真够滑稽，但是我决不能让人看出来！"
　　因此他就把他完全没有看见的布称赞了一番，同时对他们说，他非常喜欢这些美丽的颜色和巧妙的花纹。
　　"是的，那真是太美了，"他回去对皇帝说。
　　城里所有的人都在谈论这美丽的布料。
　　皇帝很想亲自去看一次。他选了一群特别圈定的随员，其中包括已经去看过的那两位诚实的大臣，到那两个狡猾的骗子住的地方去。
　　"您看这不漂亮吗？"那两位官员说："陛下请看，多么美丽的花纹！多么美丽的色彩！"他们指着那架空空的织机，因为他们以为别人一定会看得见布料的。
　　"这是怎么一回事儿呢？"皇帝心里想。"我什么也没有看见！这真是荒唐！难道我是一个愚蠢的人吗？难道我不配做皇帝吗？这真是我从来没有碰见过的一件最可怕的事情。"
　　"啊，它真是美极了！"皇帝说。"我表示十二分地满意！"
　　他装做很仔细地看着织机的样子，因为他不愿意说出他什么也没有看见。
跟他来的全体随员也仔细地看了又看，可是他们也没有看出更多的东西，不过，他们也照着皇帝的话说：　　　　　　
　　"啊，真是美极了！"
　　他们建议皇帝用这种新奇的、美丽的布料做成衣服，穿上这衣服亲自去参加快要举行的游行大典。
　　"真美丽！真精致！真是好极了！"每人都随声附和着。
　　皇帝赐给骗子每人一个爵士的头衔和一枚可以挂在纽扣洞上的勋章，并且还封他们为"御聘织师"。
　　第二天早晨游行大典就要举行了。头天晚上，这两个骗子整夜不睡，点起１６支蜡烛。你可以看到他们是在赶夜工，要完成皇帝的新衣。他们装做把布料从织机上取下来。他们用两把大剪刀在空中裁了一阵子，同时又用没有穿线的针缝了一通。最后，他们齐声说：
　　"请看！新衣服缝好了！"
　　皇帝带着他的一群最高贵的骑士们亲自到来了。这两个骗子每人举起一只手，好像他们拿着一件什么东西似的。他们说：
　　"请看吧，这是裤子，这是袍子！这是外衣！"
　　"这衣服轻柔得像蜘蛛网一样：穿着它的人会觉得好像身上没有什么东西似的--这也正是这衣服的妙处。"
　　"一点也不错，"所有的骑士们都说。可是他们什么也没有看见，因为实际上什么东西也没有。
　　"现在请皇上脱下衣服，"两个骗子说，"我们要在这个大镜子面前为陛下换上新衣。
　　皇帝把身上的衣服统统都脱光了。这两个骗子装做把他们刚才缝好的新衣服一件一件地交给他。他们在他的腰围那儿弄了一阵子，好像是系上一件什么东西似的。皇帝在镜子面前转了转身子，扭了扭腰肢。
　　"上帝，这衣服多么合身啊！式样裁得多么好看啊！"大家都说。"多么美的花纹！多么美的色彩！这真是一套贵重的衣服！"
　　"大家已经在外面把华盖准备好了，只等陛下一出去，就可撑起来去游行！"典礼官说。
　　"对，我已经穿好了，"皇帝说，"这衣服合我的身么？"于是他又在镜子面前把身子转动了一下，因为他要叫大家看出他在认真地欣赏他美丽的服装。
　　那些将要托着后裾的内臣们，都把手在地上东摸西摸，好像他们真的在拾其后裾似的。他们开步走，手中托着空气--他们不敢让人瞧出他们实在什么东西也没有看见。
　　这样，皇帝就在那个富丽的华盖下游行起来了。站在街上和窗子里的人都说：
　　"乖乖，皇上的新装真是漂亮！他上衣下面的后裾是多么美丽！衣服多么合身！"
　　谁也不愿意让人知道自己看不见什么东西，因为这样就会暴露自己不称职，或是太愚蠢。皇帝所有的衣服从来没有得到这样普遍的称赞。
　　"可是他什么衣服也没有穿呀！"一个小孩子最后叫出声来。
　　"上帝哟，你听这个天真的声音！"爸爸说。
　　于是大家把这孩子讲的话私自低声地传播开来。
　　"他并没有穿什么衣服！有一个小孩子说他并没有穿什么衣服呀！"
　　"他实在是没有穿什么衣服呀！"最后所有的老百姓都说。
　　皇帝有点儿发抖，因为他似乎觉得老百姓所讲的话是对的。不过他自己心里却这样想："我必须把这游行大典举行完毕。"
　　因此他摆出一副更骄傲的神气，他的内臣们跟在他后面走，手中托着一个并不存在的后裾。