Yingying 莺莺传
Tradukita de HeYafu
Dum Zhenyuan-periodo(785-805), Tang-dinasto,
vivin klerulo Zhang . Hi esin milda ay bela yunulo, kum firma volo ay soleca
karakto, hi tenin si konter cio diskonforma al etiketa deco. Okaze de ekskurso
or festeno kum amikos, dum la cetera ceesantos sencese bruante bragin, klerulo
Zhang nur restin ciam aplomba, akomodema ay niam malkonduta. Tial, kwankam hi
yam ajin 23-yera, tamen ankore ne havin lovino. Amikos askin al hi pri la kialo,
ay Zhang respondin humile: “Oni prenin mistulo Dengtuzi por tipo de lovisto,
tamen hi fakte ne meritan la famo, car hi esin nur bruta. Dume mi self esan vera
lovisto, sed ankore niu fita trafin mi. Kia diro? Car ciu, kiu elstaran per
beleco, mi ja konservin en mia koro, tial mi konan, ke mi ne esan isolito de
lovo.” La askinto sekwe komprenin hi.
贞元中，有张生者，性温茂，美风容。内秉坚孤，非礼不可入。或朋从游宴，扰杂其间，他人皆汹汹拳拳，若将不及，张生容顺而已，终不能乱。以是年二十三，未尝近女色。知者诘之，谢而言曰：“登徒子非好色者，是有凶行。余真好色者，而适不我值。何以言之？大凡物之尤者，未尝不留于心，是知其非忘情者也。”诘者识之。
Pos nelonge, klerulo Zhang voyajin al Puzhou.
Este ce dek lios de Puzhou trovisin budisma monkeyo nomata Pujiu-templo. Klerulo
Zhang lojin en la templo.
Okaze widino el familo Cui, dum sia revena voyajo al la cefurbo Chang'an,
veturin preter Puzhou, anke portempe lojin en la sama templo. Mistino Cui esin
filino de familo Zheng, ay la matro de klerulo Zhang anke esin un el filinos de
la sama familo Zheng, tial, kalkulate law genealogia arbo, mistino Cui esin
onklino de klerulo Zhang el nesama branco.
无几何，张生游于蒲。蒲之东十余里，有僧舍曰普救寺，张生寓焉。
适有崔氏孀妇，将归长安，路出于蒲，亦止于兹寺。崔氏妇，郑女也。张出于郑，绪其亲，乃异派之从母。
Tiuyere, la armestro Hun Zhen mortin en Puzhou. Pro
dislerta rego de la arma inspektoro Ding Wenya, la soldatos , profitante la
funera festo, ektumultin ribele ay senbride rabin peplos en Puzhou. Car familo
Cui esin tre rica ay kum multe da servistos, en sia portempa lojo dum voyajo lu
dronin en granda paniko, ne konante kiel trovi xirmo konter la danjero.
Felice, klerulo Zhang havin amiko el inter la oficoros de Puzhou. Hi petin hi
sendi militistos protekti la templo ay tiel evitin la katastrofo.
Pos dek tagos, law imperestra edikto, jeneralo Du Que prenin la komanda potenco
super trupos en Puzhou ay ordo denove regin tie.
是岁，浑咸（加王旁，音振）薨于蒲。有中人丁文雅，不善于军，军人因丧而扰，大掠蒲人。崔氏之家，财产甚厚，多奴仆。旅寓惶骇，不知所托。
先是，张与蒲将之党有善，请吏护之，遂不及于难。
十余日，廉使杜确将天子命以总戎节，令于军，军由是戟。
Mistino Cui sentin si xuldi granda danko al
la favoro de klerulo Zhang, ay xi orderin prepari festeno, per kiu xi regalin
Zhang en la cefa halo. Xi dirin al Zhang: “Mi, kiel yia onklino, esan widino
portempe ankore vivanta por flegi mia filos. Disfelice mu metin la katastrofa
tumulto de soldatos ay havin nia rimedo gardi mu. Yi ja donin la biu vivo al mia
disforta filulo ay yuna filino, cu mu povuz rigardi tio nur ordinara favoro? Nun
mi volan alvoki mia filos veni ay intervidi kum yi kiel fratos por repagi al yia
granda favoro!”
Une xi vokin sia filulo nomata Huanlang, kiu ajin dekkelk-yera ay aspektin tre
milda ay bela.
Pose, mistino Cui alvokin sia filino: “Elvenez
salti al yia fratulo! Car yia fratulo savin yia vivo!”
Sed pos longa tempo la kidino ankore ne volin alveni ay even rifuzin sub
preteksto de sia siko.
Mistino Cui ekkolerin, dirante: “Fratulo Zhang ja savin yia vivo, alie, yi yam
delonge esin forrabita! Cu yi decan teni yi fora de hi?”
郑厚张之德甚，因饰馔以命张，中堂宴之。复谓张曰：“姨之孤嫠未亡，提携幼稚。不幸属师徒大溃，实不保其身。弱子幼女，犹君之生，岂可比常恩哉！今俾以仁兄礼奉见，冀所以报恩也。”
命其子曰欢郎，可十余岁，容甚温美。
次命女：“出拜尔兄，尔兄活汝。”
久之，辞疾。
郑怒曰：“张兄保尔之命。不然，尔且掳矣。能复远嫌乎？”
Pos ankore longa momento la kidino finfine
aperin. Xi portin sur si nur ordinara dreso, al xia ronda faso esin farita nia
ornamo. Xia tempiharos pendin ambaflanke, tucante la brovos ay sur xia vangos
flosan roza nubos, tiel ke xi montrisin brile carma.
Surprizite, klerulo Zhang jentile salutin al xi, kiu do sidisin apud mistino
Cui. Car la kidino alvenin sub devizo de sia matro mistino Cui, tial xi mienin
kum hardle legebla plendo ay kwaz ne povin elteni la carjo de sia korpo.
Askite pri xia ajo, mistino Cui respondin instede:“Xi naskisin en la sepu mono
de la unu yero de Xingyuan-periodo(784 p.K.), til nun, la 16-u yero de 'Zhengyuan-periodo,
xi ajin yam 17-yera.”
Klerulo Zhang iom alparlin al xi, sed xi farin nia respondo, ay nur silentadin
til la fino de la festeno.
久之，乃至。常服睟容，不加新饰，垂环接黛，双脸销红而已。颜色艳异，光辉动人。
张惊，为之礼。因坐郑旁，以郑之抑而见也，凝睇怨绝，若不胜其体者。
问其年纪。郑曰：“今天下甲子岁之七月，终于贞元之庚辰，生年十七矣。”
张生稍以词导之，不对。终席而罢。
张自是惑之，愿致其情，无得由也。
Kidino Cui havin servino nomatan Hongniang.
Hazarde Zhang havin interparlo kum xi sola plurfoye ay, profitante la guda canso,
Zhang konfidin al xi sia deziro. Awdante tio, la servino vere xokin ay honteme
forkurin. Klerulo Zhang sentin granda pento. En la sekwanta tago, kiam hi refoye
metin kum la servino, kum honto hi petin xia pardono, ay ne plu mencin pri sia
peto. La servino dirin al Zhang: “Ho, mistulo, mi ne kurajan transdoni yia
parlo, nek kurajan liki. Tamen, pri la familo de kidino Cui yi ja gude konan,
kial do yi self ne petan pri xia mano profitante yia favoro?”
“Ekde
mia infanajo,”dirin Zhang,“mi karaktisin solema. Even kiam mi kumesin inter
huminos, mi donin nia rigardo al xu. Sed, spite mia selfteno dum multa yeros,
finfine mi esin sorcita de xi. Hiere dum la festeno, por diri la vero, mi preske
yam ne povin kontroli mi, ay, dum lasta tagos, mi even forgesin halti dum irado
or ne konin satisi dum manjado. Tre eble mi ne povon travivi kelka tagos. If mi
petuz wedo kum xi law la rutinismo, kius procedos de svato, fiancizo, awguro per
nomo...atp duron minime tri or even mor multa monos, do, tiam yi trovon mi yam
delonge mortinta pro la lovsopiro! Per kia konsilo yi helpuz mi?”
崔之婢曰红娘。生私为之礼者数四，乘间遂道其衷。婢果惊沮，腆然而奔。张生悔之。翼日，婢复至。张生乃羞而谢之，不复云所求矣。婢因谓张曰：“郎之言，所不敢言，亦不敢泄。然而崔之姻族，君所详也。何不因其德而求娶焉？”
张曰：“余始自孩提，性不苟合。或时纨绮间居，曾莫流盼。不为当年，终有所蔽。昨日一席间，几不自持。数日来，行忘止，食忘饱，恐不能逾旦暮，若因媒氏而娶，纳采问名，则三数月间，索我于枯鱼之肆矣。尔其谓何？”
La servino respondin: “Kidino
Cui esan tiel casteme, ke xi akceptin nia disdeca wordo even de tiu, kiu xi
estiman. Sekwe mi, kiel subino, havan nia rimedo tikli xi. Tamen xi tre aman
literaturo, ay ofte dronin en apreco de bela versos dum longa tempo. Cu yi povuz
verki lovpoemos por inspiri xi? Apuds tio, mu havon nia alia canso.”
Awdinte tio, Zhang joyegin ay tuy verkin bi poemos pri Printempo ay donin al xi.
Tiu vespe, la servino revenin kum kroma leterfolio, kiu xi transdonin al Zhang,
dirante:“Yen poemo de kidino Cui!”
La titolo de la poemo esin La Luno je la Midmona Nokto ay la versos legisin yene:
Ce la westa cambro mi atendan luno.
La pordo bion-fermisan konter
vento.
Florombros ekmovisan sur la muro.
Mi duban: cu alvenan mia derulo?
婢曰：“崔之贞慎自保，虽所尊不可以非语犯之。下人之谋，固难入矣。然而善属文，往往沉吟章句，怨慕者久之。君试为喻诗以乱之。不然，则无由也。”
张大喜，立缀《春词》二首以授之。是夕，红娘复至，持彩笺以授张，曰：“崔所命也。”
题其篇曰：《明月三五夜》。其词曰：
“待月西厢下，
迎风半户开。
拂墙花影动，
疑是玉人来。”